GST નોટિસ પ્રકાર, સરળ ભાષામાં
નીચે ફોર્મ નંબર શોધો. દરેક નોટિસ સાથે કહ્યું છે અધિકારી શું ઇચ્છે, પાછળ કયો કાયદો, જવાબની મુદત શું.
સાચા જવાબ કરતાં સમયસર જવાબ વધુ જરૂરી — deadline first, perfection second. નીચેનું માળખું (skeleton) દરેક જવાબમાં વાપરો.
✓ સત્તાવાર સૂચના મુજબ ચકાસેલ · 29 સપ્ટે, 2026 · અમે કેવી રીતે ચકાસીએ →
તાજેતરનો ફેરફાર: GSTAT અપીલ મુદત 31 જુલાઈ 2026 સુધી લંબાવાઈ (30 જૂન, 2026)
જવાબનું માળખું: સ્વીકૃત વિરુદ્ધ વિવાદિત
અધિકારી આ જ ક્રમે જવાબ વાંચવા માગે — મુસદ્દો અમારા જનરેટરથી બનાવો કે જાતે લખો:
- સંદર્ભ (reference) — નોટિસ નંબર અને તારીખ, GSTIN, વ્યવસાયનું નામ, કર ગાળો, અધિકારીનો હોદ્દો.
- સ્વીકૃત હકીકતો (admitted) — જે સાથે સંમત, સ્પષ્ટ લખો (દા.ત. “માર્ચ 2026માં GSTR-1, GSTR-3B કરતાં ₹12,400 વધુ”).
- વિવાદિત મુદ્દા (disputed) — દરેક આરોપનો અલગ ફકરે જવાબ, ઇન્વોઇસ/રિટર્ન/ખાતાના પુરાવા સાથે.
- DRC-03થી ચુકવણી (હોય તો) — જેટલી માંગ સ્વીકારો, પોર્ટલે DRC-03થી ભરો અને જવાબમાં DRC-03નો ARN અને તારીખ જરૂર લખો.
- માગણી (prayer) — સ્પષ્ટ માગણીઓ: કાર્યવાહી સમાપ્ત કરો, કલમ 75(4) હેઠળ સુનાવણી આપો, કે માંગ સ્વીકૃત રકમે ઘટાડો.
ASMT-11 ચેકલિસ્ટ
- ASMT-10ની દરેક વિસંગતતાનો મુદ્દાવાર જવાબ
- GSTR-1 વિરુદ્ધ 3B વિરુદ્ધ 2B મેળવણી-પત્રક
- ચૂકવ્યું હોય તો DRC-03નો ARN
- કાગળો તૈયાર ન હોય તો 15 દિવસની મુદત માગો
DRC-06 ચેકલિસ્ટ
- પ્રાથમિક વાંધા (મુદત, DRC-01A નહીં, ખોટી કલમ)
- પુરાવા સાથે ગુણદોષ પર દલીલ
- માંગ કોષ્ટક: સ્વીકૃત વિરુદ્ધ વિવાદિત રકમ
- અંગત સુનાવણીની લેખિત માગણી
REG-18 ચેકલિસ્ટ
- REG-17નો આધાર શબ્દશઃ ટાંકો
- ચૂક સુધર્યાનો પુરાવો (રિટર્ન દાખલ, સરનામાનો પુરાવો)
- માગણી: GSTIN રદ્દ ન કરાય
- 7 કામના દિવસમાં જવાબ — મોકૂફી ઝડપથી લાગે
મુસદ્દો માત્ર શરૂઆત છે, દાખલ નથી. મુસદ્દો બનાવો, પછી પોર્ટલે જમા કરતાં પહેલાં દરેક આંકડો તમારા CA પાસે તપાસાવો — જવાબમાં ખોટી સ્વીકૃતિ પાછી વળતી નથી.
ASMT-10
રિટર્ન તપાસ (સ્ક્રૂટની)મધ્યમ જોખમરિટર્ન તપાસમાં અધિકારીને તફાવત મળ્યા, ખુલાસો જોઈએ.
- કાયદો
- s.61, Rule 99
- શેમાં જવાબ આપવો
- ASMT-11
- જવાબની મુદત
- 30 દિવસ (કે અધિકારીએ આપેલ મુદત)
DRC-01A
નક્કી કરેલા કરની જાણ (કારણ બતાવ્યા પહેલાં)મધ્યમ જોખમઔપચારિક કારણ બતાવો નોટિસ પહેલાં અધિકારી તમને કર જણાવે જે તેમના મતે દેય છે. ભરી શકો કે વાંધો લઈ શકો.
- કાયદો
- s.73(5)/74(5), Rule 142(1A)
- શેમાં જવાબ આપવો
- DRC-01A Part B
- જવાબની મુદત
- જાણમાં કહ્યા મુજબ (સામાન્યતઃ 7–30 દિવસ)
DRC-01
કારણ બતાવો નોટિસ (સારાંશ)વધુ જોખમકર, વ્યાજ અને દંડની ઔપચારિક માંગ. જવાબ ન આપો તો તમારી વિરુદ્ધ હુકમ થઈ શકે.
- કાયદો
- s.73/74, Rule 142(1)
- શેમાં જવાબ આપવો
- DRC-06
- જવાબની મુદત
- 30 દિવસ, કે નોટિસમાં કહ્યા મુજબ
DRC-01B
જવાબદારી તફાવત: GSTR-1 વિરુદ્ધ GSTR-3Bમધ્યમ જોખમGSTR-1માં જાહેર કર GSTR-3Bમાં ભરેલ કરતાં નિયત મર્યાદાથી વધુ. તફાવત ભરો કે સમજાવો.
- કાયદો
- Rule 88C
- શેમાં જવાબ આપવો
- DRC-01B Part B
- જવાબની મુદત
- 7 દિવસ — જવાબ ન આપો ત્યાં સુધી આવતા ગાળાનું GSTR-1 બંધ રહેશે
DRC-01C
ITC તફાવત: GSTR-2B વિરુદ્ધ GSTR-3Bમધ્યમ જોખમGSTR-3Bમાં લીધેલ ITC, GSTR-2Bમાં મળતા ITC કરતાં નિયત મર્યાદાથી વધુ.
- કાયદો
- Rule 88D
- શેમાં જવાબ આપવો
- DRC-01C Part B
- જવાબની મુદત
- 7 દિવસ — જવાબ ન આપો ત્યાં સુધી આવતા ગાળાનું GSTR-1 બંધ રહેશે
GSTR-3A
રિટર્ન ન દાખલ કર્યાની નોટિસમધ્યમ જોખમતમે રિટર્ન દાખલ કર્યું નથી. ન કરો તો અધિકારી શ્રેષ્ઠ નિર્ણયે કર આકારી શકે (ASMT-13).
- કાયદો
- s.46, Rule 68
- શેમાં જવાબ આપવો
- પત્ર / રિટર્ન દાખલ
- જવાબની મુદત
- 15 દિવસ
REG-03
નોંધણી અરજી પર ખુલાસોઓછું જોખમતમારી નોંધણી મંજૂર કરતાં પહેલાં અધિકારીને વધુ માહિતી કે દસ્તાવેજ જોઈએ.
- કાયદો
- Rule 9(2)
- શેમાં જવાબ આપવો
- REG-04
- જવાબની મુદત
- 7 કામના દિવસ
REG-17
નોંધણી રદ્દ કરવા કારણ બતાવો નોટિસવધુ જોખમઅધિકારી તમારું GSTIN રદ્દ કરવા માગે — સામાન્યતઃ રિટર્ન ન દાખલ કરવા કે જાહેર સરનામેથી કામ ન કરવા બદલ.
- કાયદો
- s.29, Rule 22(1)
- શેમાં જવાબ આપવો
- REG-18
- જવાબની મુદત
- 7 કામના દિવસ
REG-31
મોકૂફી અને રદ્દ કર્યાની જાણવધુ જોખમરિટર્નમાં મોટા તફાવતે (દા.ત. GSTR-1 વિરુદ્ધ 3B, 2B વિરુદ્ધ 3B) તમારી નોંધણી મોકૂફ છે.
- કાયદો
- Rule 21A(2A)
- શેમાં જવાબ આપવો
- પત્ર / રિટર્ન દાખલ
- જવાબની મુદત
- 30 દિવસ
ADT-01
વિભાગીય ઓડિટ નોટિસમધ્યમ જોખમવિભાગ તમારા ચોપડા ઓડિટ કરશે. કહેલા સમયે અને જગ્યાએ નોંધો રજૂ કરવી પડશે.
- કાયદો
- s.65, Rule 101
- શેમાં જવાબ આપવો
- પત્ર / રિટર્ન દાખલ
- જવાબની મુદત
- ઓડિટ પહેલાં ઓછામાં ઓછા 15 કામના દિવસની જાણ
CMP-05
કારણ બતાવો નોટિસ: કંપોઝિશન પાત્રતામધ્યમ જોખમઅધિકારી માને છે તમે કંપોઝિશન યોજનાને પાત્ર નથી.
- કાયદો
- Rule 6(4)
- શેમાં જવાબ આપવો
- CMP-06
- જવાબની મુદત
- 15 દિવસ
ASMT-14
બિનનોંધાયેલને કારણ બતાવો નોટિસવધુ જોખમવિભાગ માને છે તમારે નોંધાયેલ હોવું જોઈતું હતું, કર આકારવા માગે.
- કાયદો
- s.63, Rule 100(2)
- શેમાં જવાબ આપવો
- પત્ર / રિટર્ન દાખલ
- જવાબની મુદત
- 15 દિવસ
વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો
GST નોટિસ સાચી છે તેમ કેવી રીતે જાણવું?
દરેક સાચી નોટિસે દસ્તાવેજ ઓળખ નંબર (DIN) હોય, કે GST પોર્ટલે View Notices and Ordersમાં દેખાય.
રિટર્ન દાખલ કર્યું તો નોટિસ અવગણી શકાય?
ના. ARN અને વિગતે જવાબ આપો, કાર્યવાહી ઔપચારિક બંધ થાય.